Biologisch Keurmerk Uitgelegd: Wat Betekenen EU-biologisch, EKO en Demeter?
Wanneer is een product echt biologisch en wat is het verschil tussen het groene EU-blaadje, EKO en Demeter? Deze praktische gids vergelijkt de drie keurmerken en laat zien waar je op de verpakking naar kijkt.
Kort antwoord: wat is het verschil?
EU-biologisch is de wettelijke basis voor biologische levensmiddelen in de Europese Unie. EKO-NL en Demeter bouwen daarop voort met aanvullende uitgangspunten en normen. Een product met EKO-NL of Demeter moet dus ook aan de Europese biologische regels voldoen, maar niet ieder product met het EU-biologo draagt automatisch EKO of Demeter.
Het groene EU-blaadje beantwoordt vooral de vraag of een levensmiddel volgens de Europese regels biologisch is geproduceerd en gecontroleerd. EKO-NL legt daarnaast nadruk op Nederlandse biologische grondstoffen en verdere verduurzaming per sector. Demeter is het internationale keurmerk voor biodynamische landbouw en voeding, met aanvullende uitgangspunten voor onder meer bodem, dieren en het landbouwbedrijf als samenhangend geheel.
Wat betekent EU-biologisch?
Het EU-biologo mag volgens de Europese Commissie alleen worden gebruikt op producten die door een erkende controleautoriteit of erkend controleorgaan als biologisch zijn gecertificeerd. Het logo geldt voor producten die voor ten minste 95 procent uit biologische ingrediënten bestaan; voor het resterende deel gelden aanvullende voorwaarden. Voor de meeste voorverpakte biologische levensmiddelen die in de EU worden geproduceerd, is het logo verplicht.
Bij het logo hoort ook het codenummer van het controleorgaan en een herkomstaanduiding voor de agrarische grondstoffen, bijvoorbeeld EU-landbouw, niet-EU-landbouw of een combinatie. Kijk daarom niet alleen naar groene vormgeving of woorden als ‘puur’ en ‘natuurlijk’. Het officiële blaadje, de controlecode en de herkomstaanduiding geven samen veel meer houvast.
Wat voegt EKO-NL toe?
Volgens EKO-keurmerk zijn alle EKO-keurmerkhouders gecertificeerd volgens de Europese biologische wet- en regelgeving. EKO-NL voegt daar Nederlandse herkomst, sociale standaarden en aanvullende normen of ontwikkelambities per sector aan toe. De exacte aanvullende controle verschilt per sector en onderdeel; het is daarom zorgvuldiger om EKO niet simpelweg als één uniforme ‘strengere versie’ van biologisch te beschrijven.
Op samengestelde producten laat het aantal EKO-NL-sterren zien welk aandeel van de ingrediënten biologisch en van Nederlandse herkomst is: één ster staat voor 30 tot 60 procent, twee sterren voor 60 tot 90 procent en drie sterren voor 90 tot 100 procent. Enkelvoudige producten zoals fruit, groente, melk en vlees dragen volgens EKO-NL altijd drie sterren wanneer zij onder dit keurmerk vallen.
Wat betekent het Demeter-keurmerk?
Stichting Demeter omschrijft Demeter als het internationale kwaliteitskeurmerk voor biodynamische landbouw en voeding. Alle Demeter-producten voldoen in ieder geval aan de Europese biologische normen. Daarbovenop gelden biodynamische uitgangspunten voor een levende bodem, de integriteit van dieren, biodiversiteit, kringlopen op het bedrijf en terughoudendheid bij bepaalde verwerkingstechnieken.
In Nederland certificeert Stichting Demeter boeren, handelaren en verwerkers. Inspecties worden grotendeels uitgevoerd door erkende controleorganisaties voor biologische productie. Demeter is daarmee niet alleen een omschrijving van een landbouwvisie, maar een keurmerk met normen, inspecties en certificering.
EU-biologisch, EKO en Demeter vergelijken
Geen van de drie logo’s maakt een product automatisch lokaal, goedkoop of geschikt voor ieder dieet. EU-biologisch zegt iets over gecertificeerde biologische productie. EKO-NL voegt Nederlandse herkomst en aanvullende duurzaamheidsambities toe. Demeter voegt biodynamische normen en een eigen landbouwvisie toe. Welke keuze het beste past, hangt af van wat jij belangrijk vindt: wettelijke biologische zekerheid, Nederlandse herkomst of biodynamische productie.
Zo controleer je een biologisch product
Controleer eerst of je het officiële EU-blaadje ziet. Zoek vervolgens naar de controlecode en de herkomstaanduiding. Staat er EKO-NL of Demeter op de verpakking, raadpleeg dan bij twijfel de keurmerkhouder of de officiële keurmerkorganisatie. Een winkel die biologische producten verkoopt, is bovendien niet automatisch als volledig biologisch bedrijf gecertificeerd. Controleer daarom altijd het concrete product en de informatie van het verkooppunt.
Waar vind je biologische verkooppunten?
Wil je biologische producten in de buurt bekijken? Open de landelijke kaart van Biokaart of bekijk bijvoorbeeld biologische winkels in Amsterdam, biologische verkooppunten in Utrecht, biologisch aanbod in Rotterdam en biologische winkels in Den Haag. Iedere Biokaart-vermelding toont een transparante verificatiestatus; controleer voor vertrek ook de actuele informatie van de ondernemer.
Bronnen en transparantie
Dit artikel is gebaseerd op de actuele publieksinformatie van de Europese Commissie, EKO-keurmerk en Stichting Demeter, geraadpleegd op 30 augustus 2026. Keurmerknormen kunnen wijzigen. Gebruik bij een aankoop of zakelijke certificeringsvraag altijd de meest recente informatie van de officiële organisatie en beschouw een vermelding op Biokaart niet als zelfstandig bewijs van certificering.
De drie keurmerken in één overzicht
| Onderwerp | Basis | Extra | Controle |
|---|---|---|---|
| EU-biologisch | Europese biologische wetgeving | Officiële basis voor biologische levensmiddelen; minimaal 95% biologische ingrediënten voor gebruik van het logo | Erkende controleautoriteit of erkend controleorgaan |
| EKO-NL | EU-biologisch vereist | Nederlandse biologische grondstoffen, sociale standaarden en aanvullende sectornormen of ontwikkelambities | EU-biocontrole plus aanvullende controle afhankelijk van sector en onderdeel |
| Demeter | EU-biologisch vereist | Biodynamische normen voor bodem, dier, biodiversiteit, bedrijfsorganisme en verwerking | Demeter-certificering en inspecties door erkende controleorganisaties |
Praktische tips
- Kijk naar het officiële EU-blaadje, niet alleen naar groene verpakkingen of woorden als ‘natuurlijk’.
- Controleer bij het EU-logo ook de code van het controleorgaan en de herkomst van de agrarische grondstoffen.
- Gebruik de verificatiestatus op Biokaart als transparantiehulp en controleer keurmerken uiteindelijk bij de officiële organisatie.
Veelgestelde vragen
- Wat is het verschil tussen EU-biologisch en EKO?
- EU-biologisch is de wettelijke Europese basis. EKO-NL vereist die biologische certificering en voegt Nederlandse herkomst, sociale standaarden en aanvullende normen of ontwikkelambities per sector toe.
- Is Demeter altijd biologisch?
- Ja. Producten met het Demeter-keurmerk voldoen volgens Stichting Demeter in ieder geval aan de Europese normen voor biologische landbouw en daarnaast aan de Demeter-normen voor biodynamische productie.
- Wanneer mag het EU-biologisch logo op een product staan?
- Het logo mag worden gebruikt op producten die door een erkend controleorgaan biologisch zijn gecertificeerd en voor ten minste 95 procent uit biologische ingrediënten bestaan. Voor de overige ingrediënten gelden aanvullende voorwaarden.
- Betekent natuurlijk hetzelfde als biologisch?
- Nee. Woorden als natuurlijk, puur of groen zijn op zichzelf geen vervanging voor biologische certificering. Controleer het EU-biologo, de controlecode en de herkomstaanduiding.
- Is een winkel met biologische producten volledig biologisch gecertificeerd?
- Niet noodzakelijk. Een winkel kan zowel biologische als niet-biologische producten verkopen. Controleer het specifieke product, de officiële keurmerkinformatie en de verificatiestatus van de vermelding.